Thema route

Sant'Anna di Stazzema - Camaiore

Italië

Markeren

Deel

Type

Wandelen

Afstand

12.93 km

Een indrukwekkende etappe, die bijna volledig over wandelpaden loopt en langs plaatsen vol geschiedenis voert, waar elke stap een combinatie is van herinnering en verwondering. Er zijn talrijke bezienswaardigheden, van het dorpje Casoli – dat bekendstaat als het ‘dorp van de sgraffiti’ vanwege de vele muurschilderingen die de straten sieren – tot de abdij van San Pietro en de stad Camaiore. De natuurlijke landschappen staan centraal, met prachtige uitzichten op de Apuaanse Alpen en de indrukwekkende watervallen van Candalla.

Wanneer je Sant’Anna di Stazzema achter je laat, gaat het pad het bos in tot het de weg bereikt die naar het gehucht Sennari leidt. Daar werd in de zomer van 1944 een patrouille van de „Reichsführer-SS“ het gehucht volledig platgebrand, waarna de honderd inwoners werden verdreven en — puur door geluk — aan het machinegeweervuur ontsnapten. Van daaruit loopt de route verder naar de Foce di Farnocchia, ook bekend als Focette, op bijna 900 meter boven zeeniveau: een bergpas waar het uitzicht plotseling uitkomt op de vlakte van Versilia en de glinsterende Ligurische Zee. Vanaf dit punt schoten Duitse soldaten en Italiaanse collaborateurs op de ochtend van 12 augustus 1944 gekleurde lichtkogels de lucht in om de operatie te coördineren die zou leiden tot het bloedbad van Sant’Anna.

De afdaling na de pas volgt pad 114 (CAI 4). Je loopt over een breed en goed bewaard muilezelpad dat door eeuwenoude kastanjebomen en beukenbossen voert, waar het gefilterde licht prachtig met de seizoenen meebeweegt. De route gaat door het dorpje Farnocchia, een charmant stenen gehucht tussen de bergen, met een klein plein vanwaar je een prachtig uitzicht hebt op de Apuaanse Alpen. Die reiken van de Pania della Croce tot de Monte Forato en de Monte Matanna. Op hetzelfde plein staat een monument ter nagedachtenis aan de gesneuvelden in de Eerste Wereldoorlog. Daar kun je ook de zogenaamde „Pietralunga“ bewonderen: een kalkstenen monoliet die opvalt op de noordelijke helling van de Monte Gabberi.

Vanuit Farnocchia klimt het pad naar Foce di San Rocchino. Van hier beneden ligt de vallei van Camaiore uitgespreid, met uitzichten over de vlakte tot aan het Massaciuccoli-meer en — op de helderste dagen — zelfs tot aan de gehele Toscaanse Archipel. Het bos hier, met eiken, haagbeuken en kastanjebomen, is bijzonder dichtbegroeid en vredig. Het wordt bewoond door reeën, eekhoorns en een grote verscheidenheid aan roofvogels, waaronder buizerds en torenvalken. De route volgt vervolgens pad 106, dat afdaalt naar het bekken van Camaiore.

De doortocht door Casoli is een van de meest verrassende momenten van de hele etappe. Het dorp, dat al in de 10e eeuw wordt genoemd, dankt zijn bestaan aan de Lombardische Weg die ooit de hellingen van de Monte Matanna doorkruiste, ook wel bekend als de „olieweg“ vanwege de handelsroutes die erlangs liepen. Tegenwoordig staat Casoli bekend als het ‘dorp van de sgraffiti’. De Siciliaanse kunstenaar Rosario Murabito, die hier halverwege de 20e eeuw naartoe verhuisde, werd verliefd op het dorp en maakte er de eerste graffitikunstwerken op de muren van de huizen. Zo ontstond er een traditie waarin mythologische taferelen en het dagelijks leven worden afgebeeld, waardoor elk steegje verandert in een klein openluchtmuseum. Vlakbij ligt de Grotta all’Onda, een karstgrot die ooit dienstdeed als prehistorische nederzetting: Neanderthalerjagers zochten er onderdak, en in het Neolithicum woonden onze voorouders lange tijd in de grot, waar ze werktuigen en overblijfselen achterlieten die getuigen van 40.000 jaar menselijke aanwezigheid.

Het dorp Casoli maakt deel uit van het netwerk dat bekendstaat als de Traversata delle Frazioni Camaioresi (TFC). Dat is een stelsel van wandelpaden dat in dit geval de vallei van de Lombricese-beek volgt; de naam verwijst naar de lokale waterfauna, waaronder oligochaeten die op regenwormen lijken. In de buurt kunnen bezoekers bovendien een archeologisch gebied uit de bronstijd verkennen met verschillende rotsschuilplaatsen waarin botartefacten, terracotta-vaten en barnsteenornamenten bewaard zijn gebleven.

De tocht gaat verder langs het TFC-pad C7/C8, ook wel het „Sentiero da Saudade“ genoemd, ter nagedachtenis aan de soldaten van de Braziliaanse Expeditiemacht (FEB). Zij legden deze route af tijdens hun eerste bergmissie in september 1944.

Het kristalheldere water van de Lombricese vormt talrijke poelen en watervallen langs de vallei, die tot de mooiste van Toscane worden gerekend, met name in de sfeervolle kloof van Candalla. Daarna bereikt het pad het laatste, vlakke stuk dat naar de abdij leidt: het oude klooster gewijd aan Sint-Petrus van Camaiore, dat voor het eerst werd vermeld in 761 na Christus. Van daaruit loopt de route verder naar het centrum van Camaiore, een levendig en compact middeleeuws stadje, waar de etappe op een aangename manier ten einde komt.